Zondag 26 april 2015, 12u

"Quatuor Vocum Parium (1563)"

Door het ensemble ENCANTAR

Kapel Sancta Maria, Ronse

Tickets: --> klik hier

 

 

Het programma dat het ensemble Encantar brengt concentreert zich op de motettenbundel, in Venetië gedrukt in 1563, met als titel:

MOTETTA D. CIPRIANI DE RORE
ET ALIORVM AVCTORVM
QVATVOR VOCIBVS VOCVM PARIVM
DE CANENDA,
CVM TRIBVS LECTIONIBVS,
PRO MORTVIS
Iosepho Zerlino auctore

De motetten in deze bundel zijn allen geschreven voor "quatuor vocum parum" dit wil zeggen "vier gelijke stemmen". Om deze reden zijn deze motetten erg geschikt voor het ensemble Encantar, dat immers bestaat uit vier vrouwenstemmen.

Deze bundel bevat 33 motetten van verschillende componisten. De titel van de bundel zet Cypriaan De Rore op de voorgrond. Dit duidt op de bekendheid van De Rore; door de naam van een beroemd componist op de voorpagina te zetten hoopt de drukker kopers aan te trekken. Daarnaast bevat de bundel werken van P. Animuccia, A Barges, Jachet da Mantua, G. Nasco, C. Porta, J. Wert, G. Zarlino, alsook anoniem werk. Het werd door Hieronymus Scotto (Venetië) in 1563 gedrukt, tijdens de korte periode dus (1563-1564) dat De Rore werkzaam was als kapelmeester aan San Marco in dezelfde stad, Venetië namelijk.

De motetten in deze bundel zijn allen religieus van aard en hun tekst is in het Latijn. Encantar heeft de keuze van de muziekstukken, die ze uit deze bundel gemaakt heeft, geconcentreerd rond enkele kernwoorden, zoals "Canticum canticorum", "Nativitas", "Maria", "Panis", ...

Cantica Canticorum ("Het lied der liederen" of ook "Hooglied") is volgens de titelregel geschreven door Salomon. In het 4-stemmig motet Quae est ista quae processit wordt de geliefde beschreven als even bekoorlijk als Jeruzalem.

De motetbundel quator vocum parium bevat vier werken van Zarlino, de componist die De Rore in Venetië opvolgde, toen deze in 1564 vrijwillig zijn ambt als kapelmeester in Venetië verliet en terug naar Parma vertrok. De laatste woorden van de titel van het motetboek "cum tribus lectionibus, pro mortuis Josepho Zerlino auctore." verwijzen naar drie van deze vier werken van Zarlino. Deze drie composities vormen tesamen een thematische eenheid en hebben direct met de dood te maken. De andere - vierde - compositie van Zarlino (Ecce iam venit plenitudo) bezingt daarentegen de geboorte (Nativitas) van Jezus.

De twee volgende motetten bezingen Maria, als koningin van de hemel (Reina caeli) terwijl haar in Sub tuum praesidium gevraagd wordt als beschermvrouw op te treden.

De teksten in het volgende gedeelte van het concert (Panis) concentreren zich op de Eucharistieviering. De tekst van O salutaris Hostia is een gedeelte van Verbum Supernum Prodiens, geschreven door Thomas Van Aquino. Deze tekst viert de instelling van de Eucharistieviering door Christus.

Diligite iusticiam is afkomstig uit het derde deel (ttz. Paradiso) van de Divina Commedia van Dante (c. 1265–1321). Het werd op muziek gezet door Giaches De Wert, leerling van De Rore, en componist van o.a. uitzonderlijk mooie madrigalen. Hij werkte lange tijd aan het hof van de Gonzaga's in Mantua. Nos pueri tibi principi werd ter gelegenheid van de kroning van Francesco Gonzaga in 1540 gecomponeerd door Jachet de Mantua. Ook deze componist werkte lange tijd in Mantua. Hij werd algemeen geëerd als een uitstekend componist.

De twee composities in het onderdeel Crux (kruis) hebben de kruisiging van Christus tot onderwerp. Tristis est anima mea verwijst naar Matheus 26:38. Hier voorspelt Christus bij zijn leerlingen zijn nakende dood.

Tenslotte komen we bij Mors (dood) en hier eindigt het concert.

Programma

 

Canticum canticorum

Cipriano de Rore (1515-1565)        Quae est ista quae processit*

Nativitas

Gioseffo Zarlino (1517-1590)         Ecce iam venit plenitudo - Propter nimiam charitatem

Maria

Cipriano de Rore (1515-1565)        Regina caeli*
Cipriano de Rore (1515-1565)        Sub tuum praesidium

Panis

Antonio Barges (fl.1547-1565)       O sacrum convivium
Giovanni Nasco (1510-1561)         O salutaris hostia
Cipriano de Rore (1515-1565)        Caro mea - Hic est panis

Imperium

Giaches de Wert (1535-1596)        Diligite iusticiam
Jachet de Mantua (1483-1559)      Nos pueri tibi principi - Rogamus Deum optimum

Crux

Cipriano de Rore (1515-1565)        O crux benedicta
Giovanni Nasco (1510-1561)         Tristis est anima mea

Mors

Constanzo Porta (1528-1601)        Si bona suscepimus
Cipriano de Rore (1515-1565)        Ecce odor filii mei - Esto dominus fratrum*

Alle motetten behalve de gemarkeerde (*) zijn afkomstig uit de bundel Motetta Cipriani de Rore et aliorum auctorum quator vocum parium (Venetië, 1563)

 

Tijdens de Eucharistieviering op 26 april 2015 om 10 uur (kerk Sint Hermes) voert Encantar onder leiding van Guy Janssens de mis "Vous ne l'aurez pas" van Cypriaan De Rore uit. Deze mis wordt rechtstreeks uitgezonden door Radio1. Meer informatie: --> klik hier.

ENCANTAR

Om meer te weten over het ensemble Encantar: --> klik hier

 

(--> terug naar het overzicht van de concerten)